składnia

 
Znajdziesz tu różnorodne informacje o budowie zdania, o wymaganiach jego składników, o szyku wyrazów w zdaniu, o właściwych formach orzeczenia i jego miejscu w zdaniu, o skrótach składniowych, o zapożyczonych konstrukcjach.
  • Pięćdziesiąt trzy lata
    6.11.2017
    Szanowni Państwo,
    tłumacząc na polski napisy francuskiego filmu, mam wątpliwość co do zdania: Znosiłem ją przez 53 lata (czy raczej: lat?) Z 57 nie miałabym wątpliwości...

    Dziękuję za szybką odpowiedź, bo mam bardzo krótki termin.

    Ewa Lenkiewicz
  • Dwa imiesłowy uprzednie
    6.11.2017
    Czy można zastosować dwa imiesłowy uprzednie w jednym zdaniu? Dotychczas wydawało mi się, że nie ma z tym problemu, o ile zdanie ma sens. Niedawno ktoś jednak zwrócił mi uwagę, że to błąd. Chodzi mi o zdanie typu: Wziąwszy prysznic i zjadłszy śniadanie, wyszedł do pracy.
  • Brak zgody między panami a panią
    27.10.2017
    Szanowni Państwo,
    porządkując i ujednolicając nazewnictwo w muzealnym inwentarzu, natrafiliśmy na taki oto językowy dylemat. Kością niezgody stał się bowiem zapis podstawka i nadstawka kowalskie. Koledzy upierają się przy powyższym zapisie, posługując się następującym przykładem: Dorota i Krystyna Kowalskie. Ja natomiast twierdzę, że powinien on brzmieć: podstawka i nadstawka kowalska, z uwagi na utrzymanie związku zgody pomiędzy częściami zdania.

    Z wyrazami szacunku
    Czytelniczka
  • W Wikipedii
    27.10.2017
    Zastanawia mnie, jaki poprawny przyimek należy wstawić przed wyrazem wikipedii
    Mówi się na wikipedii czy w wikipedii? Czy można używać obydwóch przyimków?
  • Dziewczyna i koń wbiegli…
    25.10.2017
    Proszę o podanie poprawnej formy orzeczenia w zdaniach z podmiotem wielowyrazowym:
    1. Dziewczyna i koń wbiegli/wbiegły do stajni.
    2. Dziewczyna i konie wbiegli/wbiegły do stajni.
    3. Dziewczyny i koń wbiegli/wbiegły do stajni.
    4. Dziewczyny i konie wbiegli/wbiegły do stajni.
    5. Dziewczyna i krowa wbiegli/wbiegły do obory.
    6. Dziewczyna i krowy wbiegli/wbiegły do obory.
    7. Dziewczyny i krowa wbiegli/wbiegły do obory.
    8. Dziewczyny i krowy wbiegli/wbiegły do stajni.

    Pozdrawiam. Krzysztof
  • Dlatego że
    25.10.2017
    Ostatnio na lekcji języka polskiego usłyszałam, że wyrażenie dlatego że w wypowiedzi jest błędem ponieważ nie można używać dwóch spójników obok siebie. Czy jest to prawda?
  • Mądry Płonąca Woda z wesołym Czerwonym Kapturkiem
    25.10.2017
    Czemu zaleca się, by imiona np. indiańskie (wywodzące się od nazw pospolitych) zachowywały rodzaj gramatyczny zgodny z płcią osób, które je noszą
    (http://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/Madry-Plonaca-Woda-rzekl;17105.html)
    a przydomki typu Czerwony Kapturek już nie? (http://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/rodzaj-gramatyczny-a-plec;11502.html)?
    Dlaczego powiemy Tańcząca Chmura rzekł (o mężczyźnie) ale także Czerwony Kapturek poszedł (o dziewczynce)? Czy nie ma tu niekonsekwencji?

    Pozdrawiam
    Czytelniczka
  • Trzech panów w łódce
    23.10.2017
    Szanowni Państwo,
    sięgnąłem po raz któryś po cudowną książkę Jerome’a Trzech panów w łódce (nie licząc psa). I nagle mnie tknęło: dlaczego Trzech panów w łódce, a nie Trzej panowie w łódce? Nie widzę żadnego logicznego powodu, aby stosować tu formę dopełniacza – a w mianowniku byłoby właśnie Trzej panowie… (tak samo, jak Trzej muszkieterowie). Czy ta forma ma jakieś uzasadnienie (na przykład – historyczne)?
  • Odnośnie
    18.10.2017
    Zastrzeżenia odnośnie do programu
    czy
    zastrzeżenia odnośnie programu?

    Z góry dziękuję i pozdrawiam,
    Joanna Pacana
  • Zgoda między kotem i myszą
    17.10.2017
    Znalazłem tytuł: Kot i mysz w jednym domu stały. Stały, mimo że kot rodzaju męskiego? A kot i kobietastały czy stali? Jak to jest, gdy łącznie występują rodzaj męskoosobowy i żeńsko-rzeczowy? I czy to zależy od tego, czy któryś z rzeczowników w takim połączeniu oznacza człowieka (kobietę)?
  • Różności składniowe
    17.10.2017
    Szanowni Państwo,
    czy zdania: Na takie wycieczki to mnie nie puszczą samej/samą, Miejsce w tym zaszczytnym gronie dodaje Ci kilku/kilka bonusowych punktów u mnie są poprawne w pierwszych zaproponowanych przeze mnie wersjach.

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Uzgadniać się z…, uzgadniać się do…?
    16.10.2017
    Wraz z pojawieniem się nowego narzędzia do przekazywania danych urzędom skarbowym, jednolitego pliku kontrolnego, w broszurach i pismach Ministerstwa Finansów pojawiły się sformułowania, które budzą moje wątpliwości.
    Czy konstrukcje uzgadniać się z, uzgadniać się do (używane w znaczeniu: ‘być zgodne z’, ‘pokrywać się z’) są poprawne? Przykład zastosowania: Ewidencja (...) JPK powinna uzgadniać się z deklaracjami w podatku od towarów i usług.

    MK, Urząd Skarbowy w Sz.
  • Nie będzie ze mnie…
    10.10.2017
    Która forma zdania jest poprawna: Nie będzie ze mnie kłamca czy Nie będzie ze mnie kłamcy?

    Bardzo dziękuję za odpowiedź.
  • Znów o podmiocie szeregowym
    9.10.2017
    Szanowni Państwo,
    czy zdania typu Tu było zoo i park, To było niedbalstwo i pośpiech, To był pośpiech i niedbalstwo, Należy wsypać 3-5 łyżek kakao są błędne i należy je zmieniać na inne konstrukcje? A czy z kolei wstawka nawiasowa może być nieuzgodniona składniowo z pozostałą częścią zdania? Wydaje się, że tak. Np. Wtedy jego kultura osobista (tudzież wyrachowanie i dbałość o szczegóły budujące dobre wrażenie) nakazałaby skorzystać z (…).

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Miała zostać uderzona…
    26.09.2017
    Szanowni Państwo,
    82-latka miała zostać uderzona przez policjantów – jest to przykład konstrukcji, która często bywa używana w mediach. Nie potrafię jednak odnaleźć terminu jakim określany jest ten typ zdania. Czy wyrażenie tego typu ma swoją konkretną nazwę, a jeśli tak, to jak ona brzmi?

    Z poważaniem
    Artur Kacprzyk
  • Imiesłowowy równoważnik zdania a czynność przyszła
    14.09.2017
    W NSPP znajduje się następująca zasada:
    Równoważnik i zdanie główne muszą wyrażać pewne relacje czasowe, których rodzaj zależy od typu użytego imiesłowu. Imiesłów przysłówkowy współczesny (-ąc) wskazuje zawsze czynność równoczesną z czynnością (przeszłą lub teraźniejszą) zdania głównego.

    Czy w związku z tym poniższe zdania są niepoprawne?
    O wiele lepiej zrobimy (czynność przyszła), nie rozmawiając o tym przy gościach.
    Poczekam, aż drżąc z zimna, wyjdzie ze swojej kryjówki.
  • Powtórzenie przyimka
    12.09.2017
    Nurtuje mnie kwestia czy powinno się powtarzać przyimek z jak w przykładzie poniżej:
    Idziesz z jedną osobą czy z trzema?,
    czy można go opuścić jak tutaj:
    Idziesz z jedną osobą czy trzema?,

    czy może obie wersje są dopuszczalne?
    Pozdrawiam
  • Nie wystarczy znać języka
    4.09.2017
    Szanowna Poradnio,
    mam wątpliwości rekcyjne. Która forma jest poprawna:

    Żeby dostać dobrą pracę, nie wystarczy znać język/ języka.

    Z góry dziękuję i pozdrawiam
    Dorota
  • Pod pseudonimem
    25.07.2017
    Kryć się pod pseudonimem i kryć się za pseudonimem – czy oba warianty są poprawne?
  • W trasie a na trasie
    25.07.2017
    Szanowni Państwo,
    nurtuje mnie kwestia użycia przyimków w zdaniu Najlepszy sposób, aby pozostać w/na trasie…. Czy istnieje jakaś różnica znaczeniowa pomiędzy w trasie lub na trasie?

    Dziękuję za pomoc!

    Pozdrawiam
    Czytelniczka

Zagraj z nami!

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe słowo roku 2017

Zapraszamy do udziału w plebiscycie na Młodzieżowe słowo roku 2017.
Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!

Jeśli chcesz otrzymać bezpłatny e-book, potwierdź także poniższe zgody marketingowe.

Świat w przysłowiach

Wyślij

Weź udział w akcji „Młodzieżowe słowo roku 2017” i odbierz darmowy e-book!