Rodzaj gramatyczny ISIS

 
Rodzaj gramatyczny ISIS
18.10.2019
Jakiego rodzaju jest ISIS? Czy należy pisać to ISIS (państwo), ta ISIS (organizacja) czy raczej ten ISIS (kalifat)?
Będę wdzięczna za wskazanie prototypowej wersji, bo wszystkie chyba są jakoś uzasadnione.
ISIS [wym. ˈajs-is] to zapożyczony z angielskiego skrótowiec utworzony od nazwy Islamic State of Iraq and Syria, czyli – po polsku – tzw. Państwo Islamskie. Skrótowiec oraz pełne nazwy odnoszą się do samozwańczego kalifatu, który stanowi quasi-państwo nieuznawane przez społeczność międzynarodową.
W wypadku skrótowców zapożyczonych o rodzaju gramatycznym decyduje przede wszystkim przynależność kategorialna polskiego ekwiwalentu członu głównego i/lub zakończenie skrótowca. Na przykład skrótowiec GPS (od ang. Global Positioning System) ma rodzaj męski na mocy obu tych kryteriów (polski rzeczownik system jest rodzaju męskiego, a skrótowiec kończy się literą spółgłoskową). Dawno zapożyczone skrótowce BBC (ang. British Broadcasting Corporation) czy FBI od ang. Federal Bureau of Investigation) mają rodzaj nijaki, zapewne ze względu na przynależność kategorialną ich polskich ekwiwalentów – to radio (brytyjskie) oraz to biuro (śledcze).
Szczególną trudność w określeniu rodzaju mogą sprawiać skrótowce nowo zapożyczone, takie jak ISIS. Najczęściej mają one rodzaj chwiejny (oboczny). Ci, którzy włączają ów skrótowiec do polskiego systemu odmiany, traktują go – z uwagi na końcową spółgłoskę – jak rzeczownik rodzaju męskiego, por. np.

O wyraźnie antychrześcijańskiej naturze działań ISIS-u świadczą także porwania i zabójstwa osób duchownych.

W wyniku oczyszczania terenów po ISIS-ie znajdujących się w pobliżu Wzgórz Golan, rządowe wojska syryjskie odkryły ogromne składowiska broni i zaopatrzenia.

Turcja deklaruje, że będzie walczyć z ISIS-em.

Z kolei ci, którzy pozostawiają omawiany tu skrótowiec w formie podstawowej, traktują go jak rzeczownik rodzaju nijakiego, zgodnie z przynależnością kategorialną (przez analogię do nazwy to Państwo Islamskie).
Adam Wolański
zgłoś uwagę
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe Słowo Roku 2020

Przyłącz się do V edycji plebiscytu PWN i zgłoś swoją propozycję.
UWAGA! Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe, ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!
Powiedz o plebiscycie swoim znajomym.

Głosy można oddawać do
30 listopada 2020 r.

Wyślij
Weź udział w akcji „Młodzieżowe Słowo Roku 2020”!