Mówić z emfazą, kłaść na coś akcent

 
Mówić z emfazą, kłaść na coś akcent
6.07.2016
Szanowni Państwo,
zwracam się z uprzejmą prośbą o wyjaśnienie, czy słowo emfaza może być używane w celu podkreślenia, zaakcentowania czegoś. Innymi słowy, czy można napisać: Emfazy wymaga fakt… zamiast np. Należy zaakcentować fakt…, Wymaga podkreślenia, że…?

Z góry serdecznie dziękuję za odpowiedź.
Z poważaniem
Czytelnik
Emfaza oznacza ‘podkreślenie wypowiedzi lub jej części – w mowie za pomocą intonacji, w piśmie za pomocą znaków interpunkcyjnych bądź wyróżnień typograficznych; także przesadną uczuciowość wypowiedzi’. Można np. deklamować coś z emfazą, mówić bez emfazy, popadać w teatralną emfazę. Widać zatem z powyższych przykładów, że rzeczownik emfaza łączy się głównie z czasownikami oznaczającymi mówienie.
Fraza emfazy wymaga fakt… nie będzie poprawna z dwóch powodów – frazeologicznych i stylistycznych. Po pierwsze, to jakiś rodzaj wypowiedzi (w mowie bądź na piśmie) może wymagać emfazy, a nie jakiś fakt (‘zjawisko, zdarzenie, określony stan rzeczy’). Po drugie, w przywołanych w pytaniu zdaniach wyraz fakt jest użyty niepotrzebnie. Pominięcie go nie zuboży treści, poprawi natomiast wartość stylistyczną wypowiedzi. Nie należy również nadużywać czasownika (za)akcentować w znaczeniu ‘uwydatniać coś, kłaść nacisk na coś’ – lepiej mówić i pisać: podkreślać. Tak więc najlepsza będzie trzecia z przywołanych w pytaniu konstrukcji: Wymaga podkreślenia to, że… Ewentualnie można kłaść (położyć) na coś akcent (podobnie jak: kłaść na coś nacisk).
Adam Wolański
zgłoś uwagę
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe Słowo Roku 2020

Przyłącz się do V edycji plebiscytu PWN i zgłoś swoją propozycję.
UWAGA! Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe, ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!
Powiedz o plebiscycie swoim znajomym.

Głosy można oddawać do
30 listopada 2020 r.

Wyślij
Weź udział w akcji „Młodzieżowe Słowo Roku 2020”!