elegancko o czynnościach fizjologicznych

 
elegancko o czynnościach fizjologicznych
15.04.2013
Witam,
w SJP jest opisanych wiele czynności fizjologicznych, w tym „wydalić gazy trawienne wydając przy tym charakterystyczny odgłos”. Jak w praktyce powinniśmy nazwać taką czynność? W słowniku znalazłem pierdzieć jako wulgarne oraz prukać jako potoczne. Słowa purkać nie znalazłem. Pouczenie 2-letniego dziecka: „Córeczko, jeśli zdarzy Ci się wydalić gazy trawienne, wydając przy tym charakterystyczny odgłos, wypada powiedzieć: przepraszam”, raczej będzie mało praktyczne.
Utrzymuje się opinia, że w języku polskim o niektórych stanach i czynnościach można mówić albo językiem medycyny, albo podwórka. Jest to chyba opinia uproszczona, w Słowniku eufemizmów polskich Anny Dąbrowskiej znajdziemy bowiem 17 zwrotów, które mogłyby Pana zainteresować, zebranych pod nagłówkiem „Określenia odnoszące się do puszczania gazów”. Z nich najbardziej rozpowszechnione to: mieć wzdęcie (autorka pisze o nim: „Podanie przyczyny zamiast skutku”), oddawać/puszczać gazy, psuć powietrze, prukać, skopcić się, zepsuć powietrze. Do rozmowy z dwuletnim dzieckiem onomatopeiczne prukać/pruknąć wydaje się najwłaściwsze, choć równie dobre byłoby zrobić pruk. Zresztą rodzice muszą sami wyczuć, co jest w danej sytuacji właściwe. Język familijny – bo o nim tutaj mówimy – niekoniecznie musi być opisany w słownikach.
Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski
zgłoś uwagę
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe Słowo Roku 2020

Przyłącz się do V edycji plebiscytu PWN i zgłoś swoją propozycję.
UWAGA! Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe, ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!
Powiedz o plebiscycie swoim znajomym.

Głosy można oddawać do
30 listopada 2020 r.

Wyślij
Weź udział w akcji „Młodzieżowe Słowo Roku 2020”!