gałganek aliny

gałganek aliny

20.10.2021

Dzień dobry, będę wdzięczna za roztrzygnięcie dylematu związanego z pisownią pewnej autorskiej receptury pomocnej przy przeziębieniach. Jej nazwa własna brzmi: Gałganek Aliny - tak przynajmniej zapisują to zwykle internauci. No i tu pojawia się problem, gdyż owa "alina" nie jest imieniem żeńskim, a nazwą substancji chemicznej (składowej czosnku) odpowiedzialnej za charakterystyczny zapach tej rośliny. Jak więc należy zapisać: Gałganek Aliny, Gałganek aliny czy może gałganek aliny?

Przywołana w pytaniu nazwa domowego sposobu walki z przeziębieniem jest wyrażeniem pospolitym, więc oba jej człony powinny być zapisywane od małych liter. Drugi człon jest rzeczywiście zdeformowaną pod względem pisowniowym nazwą aminokwasu uznawanego za prekursora charakterystycznego zapachu i smaku czosnku. Właściwa pisownia tego aminokwasu to alliina.

Wszystko wskazuje na to, że omawiana tu nazwa była pierwotnie przekazywana drogą ustną, w wyniku czego geminata spółgłoskowa (-ll-) oraz samogłoskowa (-ii-) zanikły, a słowoforma utożsamiła się pod względem fonologicznym z żeńskim imieniem Alina. Stąd też w zapisie drugiego członu nazwy pojawiła się wielka litera. Osoby zapisujące ową słowoformę nie wiązały bowiem jej uproszczonej postaci brzmieniowej z substancją chemiczną, lecz nazwą własną osobową. Nie można też wykluczyć, że podczas tworzenia nazwy doszło do swoistej gry słownej, opartej na zbieżności brzmienia wyrazu pospolitego oraz imienia.

Adam Wolański
zgłoś uwagę
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego