miasto + gospodarz

 
miasto + gospodarz
7.12.2011
Szanowna Poradnio,
ponieważ wiele się pisze o zbliżających się mistrzostwach Europy w piłce nożnej, mam pytanie o pisownię… no właśnie: miast-gospodarzy, miast gospodarzy, a może Miast Gospodarzy? Jak należy poprawnie to zapisać?
Dziękuję.
A. K.
Widzę, że w interncie sporo się pisze o „Wolontariacie Miast Gospodarzy”. Nie czytałem szczegółów, ale jeśli jest to oficjalna nazwa, to pisanie jej wielkimi literami jest uzasadnione.
Dywizu zasadniczo nie powinniśmy stosować: jego użycie wskazywałoby, że desygnat jest w połowie miastem, w połowie gospodarzem (taką ludzko-urbanistyczną hybrydą) i że w konstrukcji miasto-gospodarz składniki są równorzędne. Tymczasem nie są, drugi jest przecież określeniem pierwszego.
Używając tej nazwy jako pospolitej, należałoby więc pisać na przykład: „Ilu kibiców przyjedzie do miast gospodarzy mistrzostw?”. Jak widać jednak, nie jest to zdanie udane, gdyż konstrukcja miast gospodarzy może być odczytana mylnie tak, jakby chodziło o miasta należące do gospodarzy mistrzostw. Doraźnie poradzimy sobie, zmieniając budowę zdania, np. „Ilu kibiców będą gościć miasta gospodarze mistrzostw?”.
Dywiz usunąłby dwuznaczność i jako redaktor tekstu pewnie bym zapisu z dywizem nie poprawił. Jest zresztą trochę zwyczajowych nazw pisanych z dywizem wbrew zasadom ortografii, np. powieść-rzeka – w tej pisowni (pewnie za francuskiem roman-fleuve) figurująca w Słowniku terminów literackich. Jeżeli jednak chce być Pani w całkowitej zgodzie z zasadami polskiej pisowni, to należałoby pisać miasta gospodarze, cierpiąc niewygody wynikające z potencjalnej dwuznaczności tej konstrukcji w przypadkach zależnych.
Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski
zgłoś uwagę
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe Słowo Roku 2020

Przyłącz się do V edycji plebiscytu PWN i zgłoś swoją propozycję.
UWAGA! Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe, ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!
Powiedz o plebiscycie swoim znajomym.

Głosy można oddawać do
30 listopada 2020 r.

Wyślij
Weź udział w akcji „Młodzieżowe Słowo Roku 2020”!