nazwy firm

 
nazwy firm
5.12.2002
Szanowni Państwo,
mam pytanie dotyczące przypadków zależnych nazw własnych „wielokrotnie złożonych”, takich jak Polski Koncern Naftowy Orlen czy Konsorcjum Olejów Przepracowanych Organizacja Odzysku. Jeśli chodzi o tę pierwszą nazwę, to odmieniany jest tylko pierwszy człon (np. w Polskim Koncernie Naftowym Orlen). Czy wobec tego w przypadku drugiej nazwy powinniśmy zastosować tę samą zasadę (np. w Konsorcjum Olejów Przepracowanych Organizacja Odzysku) czy może jednak odmieniać wszystkie wyrazy? Czy jest jakaś ogólna zasada dotycząca tego typu nazw, czy każdy z przypadków powinien być rozpatrywany osobno?
Z góry dziękuję za odpowiedź i pozdrawiam.
Liczne firmowe nazwy własne mają dwuczęściową budowę, składają się bowiem z określenia charakteryzującego (np. sklep odzieżowy, firma wielobranżowa, przedsiębiorstwo produkcyjno-usługowo-handlowe) oraz nazwy indywidualnej, w wyniku czego otrzymujemy nazwy własne złożone (np. Sklep Odzieżowy Halszka, Firma Wielobranżowa Kowalski, Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowo-Handlowe Feniks). W wielowyrazowych nazwach własnych możemy zastosować cudzysłów do wyróżnienia indywidualnych nazw instytucji lub obiektów (por. Nowy słownik ortograficzny PWN, reguła [447]), np. Sklep Odzieżowy „Halszka”, Firma Wielobranżowa „Kowalski”, Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowo-Handlowe „Feniks”. Jak widzimy odmieniają się określenia charakteryzujące, nazwy indywidualne pozostają nie odmieniane. W związku z tym też słuszna jest uwaga na temat odmiany nazwy Polskiego Koncernu Naftowego Orlen.
Druga z podanych nazw sprawia pewien problem, ponieważ ma formę Konsorcjum Olejów Przepracowanych – Organizacja Odzysku, a w związku z tym zastanawiam się, czy jest to nazwa złożona z dwu części i czy „Organizacja Odzysku” to jej indywidualizujący składnik. Możliwe, iż jest to nazwa wielowyrazowa, tego samego typu co Instytut Obróbki Skrawaniem, Przedsiębiorstwo Poszukiwania Nafty i Gazu itp., powinien jednak funkcjonować skrótowiec KOP-OO, czego nie udało mi się stwierdzić.
Jeśli to nazwa złożona, nie będziemy jej odmieniać, ponieważ wyraz nadrzędny „konsorcjum” w liczbie pojedynczej jest nieodmienny. Gdyby się okazało, że mamy do czynienia z nazwą wielowyrazową, odmienimy ją tak: do/ku/w Konsorcjum Olejów Przepracowanych – Organizacji Odzysku, przez Konsorcjum Olejów Przepracowanych – Organizację Odzysku, z Konsorcjum Olejów Przepracowanych – Organizacją Odzysku.
Jan Grzenia, Uniwersytet Śląski
zgłoś uwagę
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe Słowo Roku 2020

Przyłącz się do V edycji plebiscytu PWN i zgłoś swoją propozycję.
UWAGA! Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe, ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!
Powiedz o plebiscycie swoim znajomym.

Głosy można oddawać do
30 listopada 2020 r.

Wyślij
Weź udział w akcji „Młodzieżowe Słowo Roku 2020”!