pisownia pseudonimów

 
pisownia pseudonimów
8.05.2009
Szanowni Państwo,
mam problem w kwestii zapisu pseudonimów. Za przykład może posłużyć aktualny film Generał Nil. Zapis pełnego nazwiska bohatera: August Emil Fieldorf „Nil”, nie budzi moich wątpliwości. Ale jak należy zapisywać skróconą wersję: generał „Nil” czy generał Nil? Czy cudzysłów jest konieczny? Ta sama wątpliwość odnosi się choćby do sposobu zapisu internetowych nicków.
Z poważaniem
Katarzyna Szol
Pseudonim osoby, która nie używa bądź nie używała go wraz z nazwiskiem, zapisuje się zazwyczaj po tymże nazwisku po wyrazie pseudonim lub po skrócie pseud. (ewentualnie ps.), np. Bernard Zakrzewski, pseud. Oskar. Możliwe jest też zapisywanie pseudonimu bezpośrednio po nazwisku, lecz należy go wówczas umieścić w cudzysłowie, np. Bernard Zakrzewski „Oskar”. Przywołując w dalszym tekście daną osobę, można się posługiwać samym pseudonimem ujętym w cudzysłów, a więc np. „«Oskar» pełnił funkcję szefa kontrwywiadu w II Oddziale Sztabu Komendy Głównej AK”. Cudzysłów sygnalizuje odbiorcy tekstu, że ma on do czynienia z pseudonimem, który – jak wiemy – może przybierać rozmaite formy, por. Hanka, Niedźwiadek, Ogień. Znak cudzysłowu ułatwia odbiór zdań, w których „żeński” pseudonim mężczyzny jest łączony z orzeczeniem w rodzaju męskim, por. „«Siostra» został aresztowany 14 grudnia 1943 r. na ul. Hożej”. Braku cudzysłowu w tytule w czołówce filmu czy na plakacie anonsującym jego premierę nie należy uznać za błąd, tego rodzaju formami słowno-graficznymi rządzą swoiste reguły. Natomiast jeśli tytułem tym posługujemy się w zwykłym tekście, powinniśmy stosować cudzysłów, tzn. gdy tytuł składamy kursywą posługujemy się cudzysłowem typograficznym (Generał „Nil”), gdy natomiast tytuł ujmujemy w znaki cudzysłowu, konieczny jest cudzysłów drugiego stopnia („Generał «Nil»” lub „Generał »Nil«”).
Adam Wolański
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego