pozostawiać do życzenia

 
pozostawiać do życzenia
23.02.2011
Dzień dobry!
Proszę o pomoc: czy można powiedzieć, że coś „ma wiele do życzenia”? Zastanawia mnie także wyrażenie „Dobrej tradycji stało się zadość” – czy przymiotnik nie zaburza poprawnej konstrukcji?
Pozdrawiam serdecznie,
K.
Poprawna forma to pozostawiać wiele do życzenia, np. „Obraz generowany przez WebCam 5 pozostawia wiele do życzenia” (za Narodowym Korpusem Języka Polskiego).
W zwrocie „Tradycji stało się (stanie się) zadość” bardzo rzadko rzeczownik określamy przymiotnikiem. Zwrot ten jest w znacznym stopniu sfrazeologizowany i z trudem poddaje się modyfikacjom. Niemniej jednak mówienie w ten sposób o dobrej tradycji nie jest nielogiczne, por. „W 20 kolejce (5 wiosennej) victorianie podejmowali bardzo częstego swego rywala, ekipę z pobliskich Lędzin. Zazwyczaj nasi wygrywali, także we wrześniu ub. r. 2:0. Tej dobrej tradycji stało się zadość i tym razem. Wreszcie doczekaliśmy się pierwszego wiosennego zwyciestwa naszych” (powtórnie za NKJP).
W zdaniu „Złej tradycji stało się zadość” słychać zaś nutę ironii, zwłaszcza jeśli pamiętać, że zadość ma związek z czasownikiem zadośćuczynić, czyli 'wynagrodzić komuś krzywdy'. Nie bez powodu zwrot „Sprawiedliwości stało się zadość” ma w NKJP ponad 300 wystąpień, a „Niesprawiedliwości stało się zadość” – tylko trzy.
Mirosław Bańko, Uniwersytet Warszawski
zgłoś uwagę
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe Słowo Roku 2021!

Zapraszamy do udziału w plebiscycie na Młodzieżowe Słowo Roku 2021!

Pobierz e-book i bądź na bieżąco!

Zakamarki młodej polszczyzny.

Nie przegap swoich promocji i zniżek!
Administratorem danych osobowych jest Wydawnictwo Naukowe PWN S.A. z siedzibą w Warszawie (02-460), ul. G. Daimlera 2. Dane mogą być udostępniane na rzecz PZWL Wydawnictwo Lekarskie Sp. z o. o. oraz ePWN sp. z o.o. w celu ułatwienia Użytkownikowi założenia konta w serwisie tych spółek. Więcej informacji o zasadach przetwarzania danych, w tym przysługujących prawach, znajdziesz w Polityce Prywatności.
Wyślij

WEŹ UDZIAŁ W AKCJI "MŁODZIEŻOWE SŁOWO ROKU 2021"!