wszystkie

 
Można tu znaleźć wszystko cokolwiek dotyczy języka i interesuje Państwa. Od pisowni, odmiany, przez znaczenia, składnię, czy frazeologię, po pochodzenie i pragmatykę.
  • Jadę do Tarnobrzega
    25.10.2017
    Od dłuższego czasu zastanawiam się czy poprawnie jest mówić do Tarnobrzega czy do Tarnobrzegu. Poprawne powiedzenie tego trochę już mnie męczy i proszę o pomoc.
  • PZPR – on, ona czy ono?
    25.10.2017
    Szanowni Państwo,
    zwracam się do Poradni z pytaniem dotyczącym kwestii określania rodzajów gramatycznych niektórych skrótów. Często słyszę w mediach konstrukcje takie jak: USA nie zgodziły się na..., PZPR prowadziła politykę..., itd. Czy formy te można zastąpić chyba bezpieczniejszym (w sytuacji, gdy nie znamy rozwinięcia skrótu) rodzajem nijakim?

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Prodiż
    24.10.2017
    Jak powinno się poprawnie mówić prodziż czy prodiż?
  • Przymiotnik od chrzciny
    24.10.2017
    Proszę o odpowiedź, która z form jest poprawna – chrzcinne czy chrzcinowe? (np. pieśni, obrzędy).
    Z góry dziękuję za odpowiedź.
  • Idea
    24.10.2017
    Proszę o wyjaśnienie, dlaczego w języku polskim, gdy mówimy idea, mamy na myśli jakąś istotną inicjatywę (np. dla danej społeczności). Zaś w innych językach jest to zwyczajnie pomysł, który nie jest nacechowany emocjonalnie. Jaka jest geneza tego słowa?
  • Dystopiadystopijny czy dystopiczny?
    24.10.2017
    Chciałbym zadać pytanie odnośnie przymiotnika dystopiczny. Dlaczego zapisujemy go właśnie w ten sposób? Przyjmując etymologię tego określenia od rzeczownika: dystopia, bardziej trafne wydaje się użycie wersji dystopijny na zasadzie paralelizmu do: antyutopiaantyutopijny oraz utopiautopijny.
    Czy poprawne będzie użycie przymiotnika dystopijny, czy raczej należy trzymać się słownikowej formy zapisu dystopiczny?

    Z góry dziękuję za odpowiedź,
    Filip Bukowski
  • Złoty Glob
    24.10.2017
    Chciałbym zapytać o odmianę nazwy nagrody Złoty Glob. Czy poprawną formą będzie: Aktor X otrzymał Złotego Globa? Czy może: Aktor X otrzymał Złoty Glob? Różnie jest to pisane.
    Dziękuję za pomoc i pozdrawiam.
  • Konowiąz i inochód
    23.10.2017
    Szanowni Państwo,
    proszę o wyjaśnienie nietypowej formy dwóch słów – konowiąz oraz inochód. Dlaczego nie pisze się koniowiąz oraz innochód?
  • Różności interpunkcyjne
    23.10.2017
    Szanowni Państwo,
    znów mam kilka drobnostek przecinkowych.
    1. Fragment dialogu: „Można to znaleźć przy Mazowieckiej”. „Przy Mazowieckiej(,) mówisz?”
    2. Nic(,) tylko chodzę i pogwizduję. [Tutaj chyba z przecinkiem, bo „nic, tylko”… = „nic innego nie robię, tylko”…].
    3. „On to się potrafi postarać. Nie to(,) co ty”.
    4. Szuflada jest po tej stronie(,) co zlew. [Gdyby było …„po tej samej”…, to można by się odwołać do reguły [381]].
    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Głupi, mądry i wariacje na ich temat
    23.10.2017
    Jakie jest znaczenie przymiotnika głupiomądry i jaka jest jego prawidłowa pisownia? W books.google.pl znajdują się trzy warianty zapisu tego słowa: głupio-mądry, głupio mądry i głupiomądry.
  • Trzech panów w łódce
    23.10.2017
    Szanowni Państwo,
    sięgnąłem po raz któryś po cudowną książkę Jerome’a Trzech panów w łódce (nie licząc psa). I nagle mnie tknęło: dlaczego Trzech panów w łódce, a nie Trzej panowie w łódce? Nie widzę żadnego logicznego powodu, aby stosować tu formę dopełniacza – a w mianowniku byłoby właśnie Trzej panowie… (tak samo, jak Trzej muszkieterowie). Czy ta forma ma jakieś uzasadnienie (na przykład – historyczne)?
  • Pobite gary, spalone gary
    23.10.2017
    Szanowni Państwo,
    skąd się wzięło wyrażenie pobite gary, znane z dziecięcych zabaw, np. w chowanego?
  • Nazwy ulic w tytułach
    20.10.2017
    Szanowni Państwo,
    reguła [73] nakazuje pisać wielką literą jedynie pierwszy wyraz w tytułach utworów artystycznych. Co jednak z takimi przykładami jak: Ulica Japońskiej Wiśni (wiersz Osieckiej), Ulica Sezamkowa, Łuk Triumfalny (powieść Remarque’a, której tytuł nawiązuje do paryskiej budowli)? Nazwy te same w sobie podchodzą pod regułę [82], z której wynika pisownia wielką literą wszystkich wyrazów. Jak pogodzić tę kolizję?
    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Przymiotniki i nazwy mieszkańców od wielowyrazowych toponimów
    20.10.2017
    Czy skoro przymiotniki od nazw Bielsko-Biała i Węgierska Górka to: bielskobialski i węgierskogórski, to nazwami mieszkańców tych miast będą: bielskobielszczanin, węgierskogórzanin? Ogólnie – czy sposób, w jaki tworzymy nazwę mieszkańców danego regionu geograficznego, jest ściśle związany z tym, jak wygląda odpowiedni przymiotnik? Mam nadzieję, że jest jasne, o co mi chodzi. Skoro np. przymiotnik od Konstancina-Jeziorny brzmi konstanciński, to mieszkaniec będzie konstancinianinem?
  • Nazwy relikwii
    20.10.2017
    Czy prawidłowa jest pisownia słowa włócznia (zapis małą lub wielką literą) w następujących określeniach: włócznia Longinusa, włócznia Lucjana, włócznia Przeznaczenia, włócznia św. (Świętego) Maurycego i Święta Włócznia?
  • Interpunkcja wiadomości elektronicznych
    20.10.2017
    Szanowni Państwo,
    porada https://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/Kiedy-i-czym-zamykac-zdanie;5860.html przypomniała mi o dylemacie, który nieraz mam, pisząc esemesy lub wiadomości przez Facebooka itp. Czy wiadomość typu Może, Nie, Godz. 18 zamykać kropką? Z porady tej wynikałoby chyba, że nie. Zastanawiam się jednak, czy lakoniczne teksty esemesów nie są bliższe raczej dialogom w beletrystyce niż sloganom reklamowym na plakatach.
    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Ukośnik w zapisie lat
    19.10.2017
    Szanowni Państwo,
    serdecznie proszę o odpowiedź na nurtującą mnie kwestię, dotyczącą zapisu dat, np. roku szkolnego czy sezonu rozgrywek piłkarskich. Chciałbym się dowiedzieć, która wersja zapisu jest poprawna – 2011/2012, 2011/12 czy 2011-2012.
  • Stokłosy
    19.10.2017
    Szanowni Państwo,
    mam pytanie w związku z warszawską stacją metra Stokłosy. Nazwa pewnie wzięła się od ulicy Stokłosy lub osiedla Stokłosy. Czy ta zaś pochodzi od człowieka nazwiskiem Stokłosa, czy jest to liczba mnoga rzeczownika stokłosa? Krótko mówiąc: wsiadłem do metra na Stokłosy czy na Stokłosach? Mieszkam na (osiedlu) Stokłosy czy Stokłosach?

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Do biblioteki przyszło 30 Biblii; Karol rozdał całej klasie Makbety
    19.10.2017
    Mam pytanie w związku z wielką/małą literą w takich zdaniach jak: Do biblioteki przyszło 30 Biblii/biblii, Karol rozdał całej klasie Makbety/makbety. Z jednej strony mamy regułę [62], którą można by rozszerzyć na takie przypadki jak wyżej. Z drugiej tutaj makbet = egzemplarz „Makbeta”. Można by więc argumentować, że zasada [122] przemawia za małą literą. Ciekaw jestem Państwa opinii. Wiem, że poruszałem już podobny temat (Tytusy i Kangury), tu jednak chodzi o coś nieco innego.

    Czytelnik
  • Etiuda As-dur Chopina
    19.10.2017
    Szanowni Państwo,
    WSO podaje hasło Etiuda As-dur Chopina. Czy zgodnie z regułą [73] wyraz etiuda nie powinien być oddany małą literą? Jest tam nawet podobny przykład: IX symfonia Beethovena.

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik

Zagraj z nami!

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe słowo roku 2017

Zapraszamy do udziału w plebiscycie na Młodzieżowe słowo roku 2017.
Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!

Jeśli chcesz otrzymać bezpłatny e-book, potwierdź także poniższe zgody marketingowe.

Świat w przysłowiach

Wyślij

Weź udział w akcji „Młodzieżowe słowo roku 2017” i odbierz darmowy e-book!