odmiana

 
Podajemy rozstrzygnięcia wszelkich problemów związanych z odmianą słów: czy dane słowo w ogóle się odmienia, jak je odmieniać, czy ma liczbę mnogą, czy dopełniacz ma końcówkę ?u czy ?a, jak brzmi w czasie przyszłym, jaki jest jego wołacz.
  • Nie dotknij! a Nie dotykaj!
    8.11.2018
    Szanowni Państwo!
    Zastanawia mnie poprawność wyrażeń nie dotknij, nie owiń, nie spójrz, nie zbliż. Czy taka forma czasownika jest poprawna, czy powinniśmy jednak napisać nie dotykaj, nie owijaj, nie patrz, nie zbliżaj?

    Małgorzata
  • Medtronic
    7.11.2018
    Dzień dobry Państwu!
    Uprzejmie proszę o wyjaśnienie, jaka powinna być prawidłowa forma dopełniacza l. poj. nazwy przedsiębiorstwa Medtronic. Kiedy rejestruję się w recepcji budynku, w którym firma się znajduje, mówię: Do Medtronica, ale zacząłem mieć wątpliwości po przeczytaniu Państwa porady, że skrótowce powinny mieć w tym przypadku końcówkę -u. Forma Do Medtronicu brzmi dla mnie bardzo nienaturalnie. Bardzo zależy mi na odpowiedzi, ponieważ uczę zatrudnionych tam cudzoziemców polskiego.
  • Iloma?
    7.11.2018
    Szanowni Państwo,
    jak należy używać liczebnika iloma, gdy odpowiedzią na pytanie jest np. 21?

    Z wyrazami szacunku,
    Aleksandra
  • Kłopotliwy biernik z końcówką -a
    5.11.2018
    Szanowni Państwo,
    wobec natarczywej mody zastępowania biernika dopełniaczem, albo inaczej, odmiany rzeczowników nieżywotnych jak żywotnych, co popełnił już Stefan Żeromski pisząc zapalił papierosa, mam pytanie dotyczące współczesnej poprawności: skomponował, wykonał, zagrał mazurek czy mazurka, marsz czy marsza, polonez czy poloneza? Podobnie jest z bananem: zjadłam (co?) banan czy (kogo? – o, zgrozo!) banana. Poproszę kotlet czy kotleta?

    Z poważaniem
    Janina Stadnicka
  • Gotowy
    2.11.2018
    Czy przymiotnik gotowy stopniujemy?
  • Kotlet, banan, papieros, marsz, mazurek
    31.10.2018
    Szanowni Państwo,
    wobec natarczywej mody zastępowania biernika dopełniaczem, albo inaczej, odmiany rzeczowników nieżywotnych jak żywotnych, co popełnił już Stefan Żeromski piszą zapalił papierosa, mam pytanie dotyczące współczesnej poprawności: skomponował, wykonał, zagrał mazurek czy mazurka, marsz czy marsza, polonez czy poloneza? Podobnie jest z bananem: zjadłam (co?) banan czy (kogo? – o, zgrozo!) banana. Poproszę kotlet czy kotleta?

    Z poważaniem
    Janina Stadnicka
  • Rodzaje w liczbie mnogiej
    19.10.2018
    Bardzo proszę o wyjaśnienie, czy rzeczownik ma rodzaj męski, żeński i nijaki tylko w liczbie pojedynczej, a niemęskoosobowy i męskoosobowy w liczbie mnogiej, czy w obu liczbach tylko męski, żeński i nijaki, ponieważ spotkałam się z różnymi formami.

    Z góry dziękuję za odpowiedź.
    Pozdrawiam
  • Marsjanki
    18.10.2018
    Dzień dobry,
    chciałbym zapytać jaka jest poprawna odmiana popularnego wśród dzieci suplementu diety o nazwie Marsjanki. Należałoby odmieniać w dopełniaczu: Marsjanków czy Marsjanek?
    Z góry dziękuję za odpowiedź.
  • Wysłać SMS
    15.10.2018
    Do pana Mirosława Bańki
    SMS to krótki list i powinno odmieniać się to słowo jak list. Nie rozumiem, dlaczego mam wysłać lista bo pisze pan SMS-a. Może też pan poradzić aby brać udział w np. konkursie SMS-awym. Poprawnie będzie SMS-owym, otrzymałem SMS itd – zawsze powinna być stosowana odmiana słowa SMS tak jak odmiana słowa list. Proszę o odpowiedź.
  • Nazwisko Jahn
    11.10.2018
    Dzień dobry, mam zaadresować zaproszenie na ślub cywilny do małżeństwa polsko-niemieckiego (Anna i Andreas Jahn). Czy prawidłowo będzie napisać na kopercie Sz. P. A. i A. Jahnowie, a wewnątrz: Serdecznie zapraszamy Annę i Andreasa Jahnów? A może nie powinnam odmieniać tego nazwiska?
    Z góry dziękuję za odpowiedź,

    Magdalena Parolczyk
  • Nazwy miejscowości Konya, Antakya, Antalya należy odmieniać
    10.10.2018
    Szanowni Państwo,
    czy tureckie nazwy miejscowości, np. Konya, Antakya, Antalya, powinny być odmieniane (Konyi, Antakyi itd.)? Niepokoi mnie to, że niemal we wszystkich materiałach w internecie autorzy pozostawiają je w mianowniku. 
    Z wyrazami szacunku 
    Regina Gromacka
  • Meczów, tuszów
    9.10.2018
    Witam serdecznie,
    na wstępie bardzo Państwu dziękuję za zaangażowanie w podtrzymanie poprawności słowa polskiego, wspaniale móc odwiedzić serwis, który jest rzetelny i co do którego nie mam najmniejszych wątpliwości w kwestii wiarygodności. Pytanie następujące: skoro mecz odmienia się (o zgrozo) jako tych meczów, to czy tusz (do rzęs) odmienia się jako tych tuszów? Lepiej brzmi tuszy do rzęs, ale tuszy kojarzy się raczej z tej tuszy (w sensie gabarytów, dla przykładu ktoś jest przy tuszy).
  • Kłopoty z samym
    8.10.2018
    Szanowna Poradnio,
    która forma jest właściwa: być samemu czy być samym? Dla przykładu podaję zdanie: Być samym oznacza przekonanie się o tym, że jesteśmy wyjątkowi, a zarazem, że mamy tak wiele wspólnego z innymi.
  • Ilu jest uczniów w klasie?
    3.10.2018
    Szanowna Pani,
    bardzo proszę o rozwianie wątpliwości moich oraz mojej córki i wyjaśnienie sporu pomiędzy nami a Panią nauczyciel.
    Czy poprawne jest zdanie: W mojej klasie jest siedemnastu uczniów, czy też zgodnie z sugestią Pani nauczyciel powinno ono brzmieć W mojej klasie jest siedemnaścioro uczniów?
    Upieram się, że siedemnaścioro prawidłowe będzie dla dzieci, ale nie dla uczniów.
  • Miasto w celowniku
    2.10.2018
    Pisze się przeciwko miastu czy miastowi? Proszę o szybką odpowiedź!
  • Bez kolumn, ale bez trumien
    28.09.2018
    Bardzo proszę o wyjaśnienie postaci dopełniacza liczby mnogiej rzeczownika kolumna – kolumn. Dlaczego forma kolumien jest niepoprawna, skoro można mówić trumien?

    Pozdrawiam serdecznie.
    Iwona Kaczmarek
  • Winogrono, pomarańcza, seler…
    26.09.2018
    Szanowna Poradnio,
    biorąc w obronę ósmoklasistkę, która niedawno zadała pytanie o pomarańczę, chciałem poinformować, że zasiedziali i rodowici mieszkańcy Poznania mówią np. ta pomarańcz, ta tarcz, ta selera. Pytająca zetknęła się zapewne z taką formą.

    Z kolei na Podlasiu zetknąłem się z formą ten winogron zamiast to winogrono.

    Łukasz
  • Édouard Lucas
    25.09.2018
    Szanowni Państwo,
    mam pytanie o wymowę i odmianę nazwiska francuskiego matematyka, który nazywał się Édouard Lucas. Wymawiamy [lukas] czy [luka]? Jeśli to pierwsze, odmiana jest oczywista, jeśli drugie, to odmieniamy: [lukasa], [lukasowi] itd. (jak w regule [243] WSO) czy może [luki], [luce], …?

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Sam
    24.09.2018
    Dzień dobry.
    Mam problem z odmianą słowa sam w znaczeniu ‘samodzielnie’.
    Przykładowe zdanie, z którym mam trudności: Zamiast dawać wam gotowe odpowiedzi, to chcę wam dać materiały, które pozwolą wam na znalezienie tych odpowiedzi same (?) (zdanie jest skierowane do dwóch dziewczyn).

    Czy jest to po prostu wina zdania, które powinno zostać lepiej złożone? Jak odmieniać sam dla różnych osób?

    Pozdrawiam.
  • W końcuś mężczyzną się stał, czyli o formach aglutynacyjnych
    21.09.2018
    Dzień dobry,
    jest w użyciu taka dziwna konstrukcja: W końcu mężczyznąś się stał. Zakładam, że jest to „ciężki” regionalizm, natomiast interesuje mnie, jak się ta konstrukcja nazywa? Zakładam też, że nie jest specjalnie popularna – ale może się mylę?

    Dziękuję za odpowiedź.
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe słowo roku 2019

Zapraszamy do udziału w plebiscycie na Młodzieżowe słowo roku 2019. 
Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!

Pobierz bezpłatny e-book
„Pułapki ortografii"
prof. Jerzego Bralczyka!

Uwaga, do ebooka zostały dołączone informacje handlowe w rozumieniu ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną, toteż jego zamówienie wymaga wyrażenia poniższych zgód.

Wyślij

Weź udział w akcji „Młodzieżowe słowo roku 2019” i odbierz darmowy e-book!