odmiana

 
Podajemy rozstrzygnięcia wszelkich problemów związanych z odmianą słów: czy dane słowo w ogóle się odmienia, jak je odmieniać, czy ma liczbę mnogą, czy dopełniacz ma końcówkę ?u czy ?a, jak brzmi w czasie przyszłym, jaki jest jego wołacz.
  • Samo, tamto…
    22.05.2019
    Witam serdecznie,
    od dłuższego czasu nurtuje mnie jedna kwestia. Ostatnio coraz częściej słyszę dość dziwne dla mnie odmiany słów.
    Przechodząc do konkretów, często słyszę: same sterowanie jest proste zamiast samo sterowanie jest proste. Albo: te zagrożenie zamiast to zagrożenie itd.
    Jest to o tyle dziwne, że tego typu odmiany słyszę (od wielu osób) dopiero od 2 lat, wcześniej nigdy się z tym nie spotkałem. Czy jest to może element jakiejś gwary? Czy takie odmiany są prawidłowe?
  • Ucha
    22.05.2019
    Dzień dobry!
    Czy dzban bądź torba mają ucha, tak samo jak rosół ma oka?
    Pozdrawiam
    Agnieszka
  • 76 uczestników
    21.05.2019
    Jak przeczytać liczbę 76 określającą, ile osób bierze udział w festiwalu: 76 uczestników, 76 osób?
  • Dwie skrzynki jabłek, ale dwie skrzynki wina
    20.05.2019
    Dziękuję za odpowiedź na pytanie: https://sjp.pwn.pl/poradnia/haslo/Cztery-jablka-ale-piec-jablek;19279.html, ale nie chodziło mi o pierwszy rzeczownik (tę zasadę znam), ale o drugi rzeczownik w podanych przykładach.
    2 skrzynki JABŁEK (D, l. mn.)
    2 skrzynka WINA CZERWONEGO (D, l. poj., a nie WIN)
    2 skrzynki PIWA (D, l. poj., a, a nie: PIW)
    Chciałam się upewnić, czy rzeczowniki niepoliczalne są w takich przypadkach w liczbie pojedynczej, a policzalne – w liczbie mnogiej?

  • Co zrobić z flagą?
    15.05.2019
    W związku ze świętem 2 maja (Dzień Flagi) w Kielcach pojawiły się ulotki i foldery o treści Wywieź flagę. O co chodzi?
  • Rodzaj aniołów
    10.05.2019
    Aniołowie strącili do piekła czy Aniołowie strąciły do piekła?
  • Wilk
    9.05.2019
    Czy liczba pojedyncza od wilcy to wilk?
    Bardzo dziękuję.
  • Studio
    9.05.2019
    Dzień dobry, od dłuższego czasu nurtuje mnie pytanie, na które nie mogę znaleźć odpowiedzi. Jak poprawnie użyć wyrazu studio w dopełniaczu liczby mnogiej? Jedno studio nagraniowe, wiele studi/studiów nagraniowych?

    Z góry dziękuję za odpowiedź. Pozdrawiam.
  • Desktop
    18.04.2019
    Szanowni Państwo,
    jak brzmi biernik rzeczownika desktop? W słowniku PWN-u brakuje chyba tej formy.

    Pozdrawiam
    Stanisław Konował
  • Odpowiednik
    16.04.2019
    Szanowni Państwo,
    czy wyraz odpowiednik jest wyłącznie męskorzeczowy (widzę ten odpowiednik, to są te odpowiedniki), czy może też być męskoosobowy (widzę tego odpowiednika, to są ci odpowiednicy)? Oba warianty podaje Słownik gramatyczny języka polskiego, ale już Uniwersalny słownik języka polskiego podaje wyłącznie pierwszą możliwość, także w odniesieniu do osób (np. Synowie stanowią jego doskonalsze odpowiedniki).

    Z wyrazami szacunku i serdecznymi pozdrowieniami
    Tomasz Majtczak
  • Bondy
    8.04.2019
    Szanowni Państwo,
    jak należy odmieniać nazwisko BondyEgon Bondy (właściwie Zbyněk Fišer), Czech.
    Bondy to podobno nazwisko żydowskie. Czesi odmieniają je tak: Bondymu, Bondyho.
    A my jak powinniśmy? Z apostrofem? Bez?
    Będę wdzięczna za pomoc Państwa.

    Pozdrawiam serdecznie
    Małgorzata Włodarczyk
  • Kesz
    1.04.2019
    Jestem uczestniczką międzynarodowej gry geocaching, która polega na szukaniu pojemników zwanych geocache lub cache. Słowa oczywiście pochodzą z języka angielskiego, natomiast polskie środowisko geocachingowe używa spolszczenia kesz. Moje pytanie odnosi się do odmiany tego słowa. Która forma dopełniacza jest poprawna: keszy czy keszów? Czy może obie są właściwe? Zdania w środowisku są podzielone, dlatego będę bardzo wdzięczna za opinię eksperta.

    Z góry dziękuję!
  • Zakazać – zakażmy
    26.03.2019
    Witam, jaka jest prawidłowa pisownia: zakażmy czy zakarzmy. By doprecyzować, to chodzi mi o słowo odnoszące się do zakazywania czegoś, a nie do roznoszenia czynników chorobotwórczych.
  • Podmiot
    20.03.2019
    Jaki rodzaj i jaką formę w liczbie mnogiej ma podmiot w znaczeniu ‘osoba fizyczna lub prawna mogąca mieć prawa i obowiązki’? Chciałoby się zastosować analogię do słowa powód, które w znaczeniu osobowym daje formę powodowie. A zatem: Podmioty nie są znane czy Podmioci (podmiotowie) nie są znani?
  • Joe Doe
    19.03.2019
    Szanowni Państwo,
    jak należy odmieniać angielskie imię i nazwisko Joe Doe?

    Z poważaniem
    Anna Pachocka
  • Pięcioro studentów czy pięciu studentów?
    13.03.2019
    Czy określenie pięcioro studentów jest poprawne? Jak się ma do pięciu studentów?

    Dziękuję z góry.
    E
  • Sto pierwszy raz, dawniej też: setny pierwszy raz
    13.03.2019
    W Latarniku Henryka Sienkiewicza jest zdanie Zepchnięty sto razy, rozpoczynał spokojnie swoją podróż po raz setny pierwszy. Na winietach przedwojennych gazet znajdują się informacje w rodzaju rok setny dwudziesty trzeci. Czy to znaczy, że taka forma liczebnika porządkowego była kiedyś poprawna?
  • Zaimek jaki
    13.03.2019
    Dlaczego jaki to rodzaj zaimka? Jest tyle wyrażeń, że mi się wszystko miesza. Gubię wszytko słówkach.
  • Logo
    11.03.2019
    Profesor Bańko w poradzie z 2003 roku informuje, że logo w języku potocznym jest jak najbardziej odmienne, tymczasem niemal 16 lat później słowniki dalej nie notują jego odmiany – nawet w polszczyźnie potocznej. Dlaczego? To słowo (jak właściwie prawie wszystkie) aż kusi, żeby je odmieniać.
  • Zbroja
    8.03.2019
    Zwracam się z pytaniem, o odmianę nazwiska Zbroja. Idąc za wzorcem odmiany, jeśli chcę zaprosić panią i pana o tym nazwisku, to powinnam zaprosić państwa Zbrojów. Niestety, brzmi to dla mnie dość dziwnie, dlatego chciałam się upewnić, czy mój tok rozumowania jest poprawny.
    Będę wdzięczna za pomoc.
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego