wymowa

 

Są tu rozstrzygnięcia większości problemów związanych z wymową: mówimy miękko gienerał, czy twardo generał; prawidłowa wymowa to wyłączać, czy może wyłanczać; lepiej wziąść czy wziąć; jak akcentujemy matematyka czy matematyka?

  • akcent
    10.01.2003
    Jak powinny być akcentowane wyrazy liceum i idea? Dziennikarze tvn akcentują trzecią sylabę od końca. Czy mają rację?
  • „tutej”
    23.12.2002
    Często w TV słyszę w wypowiedziach znanych osób słowo tutej zamiast tutaj. Proszę o komentarz, skąd bierze się taka nieprawidłowość i czy to jeszcze jest nieprawidłowość, skoro znane postacie lansują słowo tutej.
  • adaptacja fonetyczna obcych nazw
    18.12.2002
    Mamy w języku polskim nazwy obcojęzyczne (przeważnie angielskie) wymawiane w sposób dość niesamowity: Kawa Jacobs – wym. [jakobs], transatlantyk Titanic – wym. [titanik]. Ejże! Wymawiajmy to albo w całości po polsku, albo w całości po angielsku: odpowiednio [jacobs] albo [dżekebs] – [titanic], albo [tajtanik]. Czyż można wymawiać wyraz, korzystając z jednej sylaby polskiej, a z jednej angielskiej? Przecież jest to co najmniej dziwne! Równie dobrze można by wymawiać te wyrazy jako – odpowiednio – [dzejcobs], [tajtanic]. Brzmi dziwolągowato, ale… spełnia przecież warunki narzucone wymową pokutującą w naszym języku (uzusową? – chyba raczej dziwaczną…).
    Pozdrawiam serdecznie!!!
  • wymowa obcych nazwisk
    26.11.2002
    Moje pytanie raczej nie dotyczy języka polskiego, ale mam nadzieję, że można kwestię przeze mnie poruszoną rozważyć. Otóż, zajmując się historią najnowszą, często napotykam na obce nazwiska, nie wiedząc, jak je wymówić. Zupełną trudność sprawiają mi nazwiska osób pochodzących z terenów pogranicza językowego. Jak zatem wymówić nazwisko obecnego premiera Luksemburga Jeana-Claude'a Junckera. Imię jest wybitnie francuskie, lecz nazwisko sprawia wrażenie bardziej niemieckiego, zatem [junker] czy [żinker]. Podobnie nazwisko Alzatczyka i francuskiego ministra spraw zagranicznych Roberta Schumana (tu jednak zapewne wystarczająco utarła się wymowa [szuman], a [szima] brzmiałoby chyba dość dziwacznie). Również nazwisko obecnego premiera Belgii sprawia pewne trudności: Guy Verhofstadt. Zapewne [gi ferhofsztat], ale czy na pewno?
  • mówiąc żywą łaciną…
    25.11.2002
    Proszę o podanie poprawnej wymowy połączenia literowego ti w wyrazach i zwrotach zapożyczonych z łaciny i nie spolszczonych. Nie znam języka łacińskiego, a napotykając się na takie wyrażenia jak invocatio Dei, nie wiem, czy należy je wymawiać, tak jak są pisane [inwokatjo], czy też tak, jak niektórzy dziennikarze, sugerując się wymową pochodnego wyrazu spolszczonego [inwokacjo], tak jak np. inwokacja.
    Z góry dziękuję.
  • nazwiska na -wski
    18.11.2002
    Witam!
    Proszę o wyjaśnienie poprawności wymowy nazwiska Kogowski. Chciałabym wiedzieć, która forma jest poprawna: czy zgodna z pisownią [Kogowski], czy bez w, czyli [Kogoski]?
    Dziękuję.
  • nazwy języków programowania
    18.10.2002
    Jak wymawiać nazwy: Visual Basic, C++, Java? Zgodnie z polską czy angielską wymową?
  • nazwy języków programowania
    18.10.2002
    Jak wymawiać nazwy: Visual Basic, C++, Java? Zgodnie z polską czy angielską wymową?
  • yachtclub
    18.10.2002
    Jak należy poprawnie wymawiać (zakładając, oczywiście, że dany „potworek językowy” ma rację bytu w języku polskim…) wyrażenia złożone z dwóch wyrazów, z których jeden brzmi po polsku, a drugi po angielsku – typu yacht club (dlaczego, u licha, nie klub jachtowy!)?
    1. całość po polsku, tzn [yachtclub]?
    2. całość po angielsku, tzn [jachtklab]?
    3. pierwszy wyraz po polsku, a drugi po angielsku (horrorek pokutujący wśród milionów Polaków), tzn [jachtklub]?
    4. pierwszy wyraz po angielsku, a drugi po polsku (dlaczego nie…), tzn [yachtklab]?

    Podobnie Always Plus (dlaczego nie, u licha, Zawsze Plus!), analogicznie: [alwaysplus], [olłejzplas], [alwaysplas], [olłejzplus] (treść nawiasu jw.).
  • yachtclub
    18.10.2002
    Jak należy poprawnie wymawiać (zakładając, oczywiście, że dany „potworek językowy” ma rację bytu w języku polskim…) wyrażenia złożone z dwóch wyrazów, z których jeden brzmi po polsku, a drugi po angielsku – typu yacht club (dlaczego, u licha, nie klub jachtowy!)?
    1. całość po polsku, tzn [yachtclub]?
    2. całość po angielsku, tzn [jachtklab]?
    3. pierwszy wyraz po polsku, a drugi po angielsku (horrorek pokutujący wśród milionów Polaków), tzn [jachtklub]?
    4. pierwszy wyraz po angielsku, a drugi po polsku (dlaczego nie…), tzn [yachtklab]?

    Podobnie Always Plus (dlaczego nie, u licha, Zawsze Plus!), analogicznie: [alwaysplus], [olłejzplas], [alwaysplas], [olłejzplus] (treść nawiasu jw.).
  • o pospiesznym organizmie
    14.10.2002
    Witam,
    Moje pytanie dotyczy wymowy wyrazów takich jak organizmie (zgodnie z pisownią, czy raczej [organiźmie]?) oraz pospieszny (zgodnie z pisownią, czy może [pośpieszny]?). Przyznam, że mi bardziej podobają się wersje z ś i ź
    Pozdrawiam,
    Tomasz Furtak
  • o pospiesznym organizmie
    14.10.2002
    Witam,
    Moje pytanie dotyczy wymowy wyrazów takich jak organizmie (zgodnie z pisownią, czy raczej [organiźmie]?) oraz pospieszny (zgodnie z pisownią, czy może [pośpieszny]?). Przyznam, że mi bardziej podobają się wersje z ś i ź
    Pozdrawiam,
    Tomasz Furtak
  • nazwa litery V
    27.08.2002
    Bardzo proszę o odpowiedź na pytanie, w jaki sposób wymawiać należy głoskę v? W środkach masowego przekazu często jest wymawiana z niemieckiego „fau”, jednak znam wykładowcę, który twierdzi, że po polsku to „we”. Z góry dziękuję za odpowiedź.
  • ę, ą przed spółgłoskami szczelinowymi i w wygłosie
    3.04.2002
    Jak wymawiać słowo szczęście (a śćiślej jak wymawiać głoskę „ę” – jaka jest zasada wymowy ę przed s i ś)?
    Jak należy poprawnie wymawiać nosówkę ą na końcu wyrazu, np. widzą, skaczą, z kobietą, z wiarą etc.?
    Dziękuję
    Życzę zdrowych i spokojnych świąt Wielkiej Nocy
  • wyłączać, przełączać itp.
    4.03.2002
    Mam problem z wymową słowa przełączać, gdyż mówię przełanczać. Czy ta forma jest poprawna, czy rażąco zła?
  • biblioteka
    21.02.2002
    Jak akcentować słowo biblioteka: [biblioTEKA] czy [biBLIOteka]? A jeśli to drugie (bo tak akcentuje chyba większość wykształconych osób), to również [dysKOteka], [wideOteka] itp?
  • akcent wyrazowy
    1.02.2002
    Jęz. polski posiada stały akcent – na przedostatniej sylabie. Jednak istnieją słowa, w których trzecia od końca sylaba jest akcentowana np. w słowie uniwersytet. Czy tylko to słowo jest wyjątkiem, czy istnieje jakaś reguła wpływająca na umiejscowienie akcentu na tej sylabie? Czy ma to może coś wspólnego z tym, ze przedostatnia sylaba zawiera [y]?
    Z góry dziękuję za odpowiedź,
    Joanna Kajak
  • Guy de Maupassant
    24.10.2001
    Jak się wymawia francuskie imię Guy (np. Guy de Maupassant)? Dziękuję za odpowiedź.
  • dwieście złotych
    22.10.2001
    Niedawno jedna z pracownic Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu przekonywała mnie, że nie można mówić ani pisać np. „Płacę dwieście złotych”, gdyż jedyną poprawną formą jest „dwieści złotych”. Czy to prawda?
  • Widz-ę t-ę dziewczyn-ę?
    22.10.2001
    Witam!
    Proszę poradzić mi, jak należy wymawiać słowa mające ostatnią literę ę. Dam kilka przykładów: proszę, zastanów się, lubię, chcę. Proszę napisać także ogólną zasadę, która rządzi tego rodzaju wymową.
    Dziękuję.
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego

Młodzieżowe Słowo Roku 2020

Przyłącz się do V edycji plebiscytu PWN i zgłoś swoją propozycję.
UWAGA! Zgłoszone słowo nie musi być nowe, slangowe, ani najczęstsze. Doceniamy istotność tematu oraz kreatywność języka!
Powiedz o plebiscycie swoim znajomym.

Głosy można oddawać do
30 listopada 2020 r.

Wyślij
Weź udział w akcji „Młodzieżowe Słowo Roku 2020”!