wyrazy obce

 

Znajdziesz tu informacje o pisowni, wymowie, znaczeniu lub pochodzeniu słów, które zostały zapożyczone do polszczyzny. Dowiesz się, czy dane słowo weszło już do naszego języka, albo dlaczego wejść do niego nie może. Poznasz kalki językowe i sposoby zapożyczeń.

  • nazwy chińskie w odmianie
    18.03.2014
    Proszę o radę w sprawie odmiany chińskich nazw. Niektóre dwusylabowe nazwy miejscowe odmieniam: w Kunmingu, w Xiamenie. Nie odmieniam trzysylabowych, np. Xishuangbanna. W nazwiskach w miarę możliwości odmieniam drugi człon (tzn. imię), np. Deng Xiaopinga, ale mam kłopot z nazwiskami typu Wang Lianhui (wymowa [Łang Lienhłej]). Spotkałam się z formą typu Wang Lianhuia w dopełniaczu, czy jest poprawna? Jak odmieniać żeńskie imię Axia (wymowa podobna jak w polskim Asia)?
  • exemplum
    2.03.2014
    Dzień dobry!
    Proszę odpowiedzieć na pytanie: czy wyraz egzemplum jest tylko fonetycznym wariantem łacińskiego słowa exemplum (tzn. przykład), czy może jednak występuje również w takiej formie w pisowni? Proszę także o odmianę tego wyrazu przez przypadki w liczbie pojedynczej i mnogiej.
    Pozdrawiam
    Rafał Kowalski
  • On/Off
    28.02.2014
    Witam,
    ze względu na wykonywane zlecenie spotkałem się z następującym problemem. Instalowana przeze mnie maszyna posiada na panelu sterowania określenia On/Off. Czy mogą być używane jako polskie określenia, czy też należy je przetłumaczyć na włącz/wyłącz? Z góry dziękuję za odpowiedź.
    Pozdrawiam,
    Bruno Kowalczyk
  • loser i looser
    24.02.2014
    Czy słowo looser można uznać za spolszczoną formę angielskiego wyrazu loser? Wyraz w takiej właśnie formie, pisany przez dwa o i bez obocznego wariantu loser, znalazł się w jednym z nowych słowników szanowanego wydawnictwa. Za zaakceptowaniem loosera mógłby przemawiać też oozoos ;-)
  • brzydkie sportsmenki?
    14.02.2014
    Szanowni Państwo,
    mamy sportowców, którzy zdobywają medale lub mają je zdobyć. A jeśli są to kobiety, to są to sportsmenki. Nie podoba mi się ten wyraz. Czy jest lub był jakiś polski odpowiednik na nazwanie kobiet uprawiających sport?
  • narracyjny i narratywny
    3.02.2014
    Szanowna Poradnio,
    moje pytanie dotyczy badań nad grami wideo. W zagranicznych mediach używane bywa określenie ludonarrative dissonance, odnoszące się do istniejących sprzeczności między rozgrywką a narracją. Jak powinno brzmieć prawidłowe tłumaczenie tego zjawiska – dysonans ludonarracyjny czy ludonarratywny? Ilość wyników wyszukiwarki dla zapytania wskazuje na pierwszą opcję. Na czym więc polega różnica między przymiotnikami narracyjny i narratywny, o ile taka istnieje?
    Pozdrawiam!
  • wyrazy-cytaty
    11.01.2014
    W Edycji tekstów na s. 37 czytamy, że kursywą można wyróżniać wyrazy i wyrażenia funkcjonujące na prawach cytatu z języka obcego, z wyjątkiem tych powszechnie stosowanych (np. postscriptum, incognito). Proszę o ocenę, do której kategorii zaliczyć lunch, cocktail, hobby, holding, leasing, lobbing, art déco oraz fair w zwrocie coś jest nie fair.
  • apostille
    11.01.2014
    Dzień dobry,
    proszę podać jakiego rodzaju jest wyraz apostille. Ze strony MSZ (https://www.msz.gov.pl/pl/informacje_konsularne/apostille/) wynika, że rodzaju żeńskiego: „Apostille wydawana jest na wniosek posiadacza dokumentu”.
    Dziękuję za odpowiedź
    Joanna
  • legginsy
    7.01.2014
    Dlaczego legginsy piszemy razem?
  • z branży IT
    28.11.2013
    Czy można dziś używać słowa IT w oficjalnym języku? Np.: Nowości z branży IT?
  • straszna angielszczyzna
    24.11.2013
    Szanowni Państwo,
    czy słusznie odnoszę wrażenie, że pod wpływem angielszczyzny giną polskie formy syntetyczne (bieleć) i stałe związki frazeologiczne (nabierać gładkości) na korzyść zuniformizowanych form analitycznych (stawać się białym, gładkim)? Czy mam rację, że taka tendencja istnieje i że ujmuje ona polszczyźnie zwięzłości?
    Z serdecznym pozdrowieniem
    Jakub Ekier
  • serbskie ruchome a w polskim
    18.11.2013
    Szanowni Państwo!
    W języku serbskim jery w pozycji mocnej zwokalizowały się do a, które w przypadkach zależnych, identycznie jak nasze e ruchome, zanika: Sremac, Sremca itd. Jak traktować to a pochodzenia półsamogłoskowego w polskiej odmianie serbskich nazwisk? Czy zachowywać jego oryginalną ruchomość i odmieniać: Sremac, Sremca, Sremcowi itd., czy traktować je tak samo jak polskie a nieruchome i odmieniać: Sremac, Sremaca, Sremacowi itd.?
    Z szacunkiem
    B.S.
  • invocatio Dei
    15.11.2013
    Szanowni Państwo!
    W wielu (także mieniących się naukowymi) tekstach, gdzie poruszana jest problematyka preambuł konstytucyjnych, spotykam się z traktowaniem nazwy invocatio Dei tak, jakby łaciński żeński rzeczownik invocatio był w rzeczywistości rodzaju nijakiego (np. tradycyjne invocatio Dei). Czy można uznać, że w języku polskim słowo to przyjmuje rodzaj nijaki (a jeśli tak – dlaczego?), czy też jest to jednoznacznie błędny sposób jego stosowania?
    Z góry dziękuję bardzo za odpowiedź.
  • sexting czy seksting?
    30.10.2013
    Bardzo proszę o poradę w kwestii pisowni wyrazu. Jak należy pisać: seksting czy sexting?
  • resoviak i resowiak
    24.10.2013
    Proszę o ocenę wyrazu resoviak (= zawodnik Resovii) oraz innych tak utworzonych (piotrcoviak, cracoviak).
  • rodzaj gramatyczny rzeczowników zapożyczonych
    14.10.2013
    Czy zwrot obcy w zdaniu ma rodzaj taki, jak w gramatyce danego języka czy taki, jak dyktuje polski odpowiednik? „Nic nie zakłócało naszej (czy naszego?) luna de miele?
    Z góry dziękuję
    Dorota
  • legginsy czy już leginsy?
    9.10.2013
    Szanowni Państwo!
    Chciałabym zapytać, jaka jest prawidłowa forma zapisu słowa leg(g)insy: przez jedno, czy przez dwa g?
    Z poważaniem
    Daria
  • z łącznikiem czy bez?
    8.10.2013
    Dlaczego baby-sitter pisze się z łącznikiem? A skąd różnica w pisowni cocktail-bar i cocktail party?
  • analizować, ale syntetyzować
    19.09.2013
    Dzień dobry,
    dlaczego standardowym czasownikiem od rzeczownika synteza jest syntetyzować? Na logikę (której wszak nie oczekuję od języka) powinno być chyba syntezować, które to słowo istnieje, lecz jest oznaczone jako „dawne”. Moja logika podparta jest takimi schematami, jak redukcjaredukować, analizaanalizować lub miłośćmiłować. Skąd więc -ty- w syntetyzowaniu?
    Pozdrawiam,
    Jarek Hirny
  • polszczenie obcych nazw geograficznych
    15.09.2013
    Dzień Dobry!
    Niedawno na portalu sjp.pl rozgorzała dyskusja o haśle teksas z SJP Doroszewskiego. Najpierw chodziło o definicję, w której autor zamieścił nazwę stanu Texas pisaną przez x, co miało świadczyć o niekonsekwencji leksykografa. Później zaś dyskutanci skupili się na padającym tam stwierdzeniu, jakoby Texas był nazwą „stanu Ameryki Północnej” (por. kolorado).
    1.Czy rzeczywiście był to wtedy błąd?
    2. Skąd niekonsekwencja w polszczeniu stanów, np.: Nevada/Utah, ale Luizjana?
Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego