składnia

 

Znajdziesz tu różnorodne informacje o budowie zdania, o wymaganiach jego składników, o szyku wyrazów w zdaniu, o właściwych formach orzeczenia i jego miejscu w zdaniu, o skrótach składniowych, o zapożyczonych konstrukcjach.

  • Mam wątpliwość

    23.11.2020

    Czy błędem byłoby powiedzieć  mam wątpliwość (liczba pojedyncza) zamiast  mam wątpliwości (liczba mnoga)?

  • czasownik na końcu

    22.11.2020

    Proszę o odpowiedź, które zdanie jest poprawne: "Jak to bywa podczas kontroli..." czy "Jak to podczas kontroli bywa..."? Udostępniłam dzisiaj na Facebooku nagranie, na którym koza wskoczyła na jadący powoli samochód. Nagranie miało zabawny tytuł " Kontrola drogowa". Jeden z moich znajomych stwierdził, że namolny jest ten kontroler, na co odpisałam: "Jak to bywa podczas kontroli...". I zaraz naszła mnie wątpliwość, czy orzeczenie nie powinno być na końcu zdania. 

     Proszę o rozwianie moich wątpliwości. 

    Pozdrawiam

  • Pominięcie elementu porównania

    20.11.2020

    Przymiotniki w stopniu wyższym służą do porównania różnic pomiędzy dwoma elementami. Używa się ich w zdaniach, w których porównuje się dwa rzeczowniki w następujący sposób:


    Rzeczownik (podmiot) + czasownik + przymiotnik w stopniu wyższym + rzeczownik (dopełnienie).


    Czy drugi element porównania (dopełnienie) może zostać pominięty, jeżeli jest zrozumiały z kontekstu?

  • Drugi najlepszy

    20.11.2020

    Szanowni Państwo!

    Nagminnie spotykam wyrażenia typu drugi najlepszy, trzeci najwyższy itp. zamiast, wg mnie, przykładowych: drugi spośród najlepszych, trzeci pod względem wysokości itp. Bardzo mnie to razi. Wygląda mi to na kalki z angielskiego. Czy mam rację?


    Pozdrawiam Poradnię

    Krzysztof

  • Swój a jego

    18.11.2020

    Czy w tym zdaniu nie należałoby użyć zaimka „jego”? Podmiotem i wykonawcą czynności w całym tym zdaniu jest adresat tej wypowiedzi, a nie jego przyjaciel. Jakie zasady należy rozważyć przy ocenie poprawności tego zdania?

    Jeśli po przeanalizowaniu siebie, dalej uważasz, że powinieneś porozmawiać z przyjacielem, jasno powiedz mu, w czym jest problem, i za pomocą pytań pomóż mu zrozumieć swój błąd.

  • Wolno coś, ale nie wolno czegoś

    13.11.2020

    Witam,

    w materiale umieszczonym na serwisie YouTube w tytule została użyta konstrukcja Co nie wolno... . Intuicyjnie poprawnie brzmi/wygląda forma Czego nie wolno..., chociaż też w miarę przekonująco brzmi tłumaczenie autora:

    „Gdyby to było nie można, to czego byłoby jedyną poprawną formą, ale wolno może się łączyć z biernikiem nawet w przeczącej formie”. 

    Jak jest naprawdę?

  • w terminie odwrotnym

    10.11.2020

    Mam następujące pytanie: czy poprawne jest określenie wykonać coś w terminie odwrotnym? W firmie, w której pracuję, taki zwrot jest używany do określenia zadań do wykonania natychmiast. Często jest to zapis na dokumencie jako polecenie służbowe.

  • Używamy perfum

    29.10.2020

    Dzień dobry


    która forma będzie poprawna:


    1. używać perfum

    2. używać perfumów

    3. używać perfumy

  • Uspokaja czy uspokajają

    25.10.2020

    Mieszanie mąki z wodą i wyrabianie ciasta rękami bardzo mnie uspokaja/jają.

    Która wersja jest poprawna?

    Z góry dziękuję

    D.

  • Przyszli czy przyszło

    23.10.2020

    Szanowni Państwo,

    Jaką formę powinien przybrać czasownik w następującym zdaniu:

    Przyszli (Przyszło) do mnie dwie koleżanki, kuzyn, rodzice, dziadek i czworo dzieci.

    Mam na myśli długie wyliczenie, w którym różne elementy (czworo dzieci/ koleżanki, kuzyn, rodzice i dziadek) wymagają czasownika w innej formie.

    Pozdrawiam

    Czytelniczka

  • Iksińska z domu Igrekowska

    21.10.2020

    Nastąpiły narodziny P. M. Warszewskiej z domu Kaczorowska czy Kaczorowskiej?

  • Dotąd

    19.10.2020

    Szanowna Redakcjo


    Zastanawiam się, czy użycie zaimka dotąd w zdaniu określającym ramy czasowe (np.  Jak dotąd wszystko układało się po jego myśli) jest zasadne. Logika podpowiada, że  dotąd odnosi się do miejsca, nie do czasu. A przecież w literaturze i w mowie potocznej dotąd jest stosowane jako zamiennik dotychczas czy do tej pory...


    Z poważaniem

    Maciej Robert

  • Kapitał w wysokości 5000 zł czy kapitał wysokości 5000 zł? 

    19.10.2020

    Dzień dobry,

    chciałam zapytać, czy w zdaniu kapitał zakładowy w wysokości 5000 złotych to w jest potrzebne? Czy nie można by napisać po prostu kapitał zakładowy wysokości? Czy może w zmienia znaczenie? Bardzo dziękuję za odpowiedź.

  • Przyswoić czy przyswoić sobie?

    13.10.2020

    Czy pisownię albo zasady przyswajamy czy przyswajamy sobie?

    Czy zdanie (fragment) „...komuś, kto nie potrafi przyswoić pisowni prostego nazwiska” jest poprawne, czy jednak brakuje zaimka sobie?

  • Proszę pana prezesa 

    4.10.2020

    Dzień dobry,
    chciałam zapytać, który związek wyrazowy jest poprawny: Proszę o zabranie głosu pana prezesa czy Proszę o zabranie głosu przez pana prezesa?

  • Ex libris 

    2.10.2020

    Szanowni Państwo,

    chciałbym pytania dotyczące ekslibrisu. Wyrażenie  ex libris  znaczy 'z ksiąg/książek/księgozbioru', zatem powinno logicznie łączyć się z dopełniaczem (kogo? czego?), jednak często można zauważyć brak odmiany na różnego rodzaju pieczątkach, naklejkach. Stąd moje trzy pytania:

    1. Czy brak odmiany (mianownik) jest błędem?

    2. Czy można używać zwrotu łacińskiego i odmiany polskiej?

    3. Czy należy używać jedynie jednego języka - albo łaciny, albo polskiego?

  • Szyk wyrażenia między innymi 

    1.10.2020

    Dzień dobry, chciałbym zapytać, czy poprawne jest zdanie: W obsłudze geodezyjnej między innymi biorę udział. 

    Pozdrawiam

  • My z Grażyną

    30.09.2020

    Szanowni Państwo,
    czy poprawnym jest użycie zaimka my w zdaniu typu:  My z Grażyną chodziłyśmy po lekcjach na lody, gdy mowa jest tylko o dwóch osobach, tzn. o mnie i o Grażynie? Często spotykam taką składnię, moim zdaniem niepoprawną.


    Łączę pozdrowienia

    Aneta

  • Następne 12 godzin czy następnych 12 godzin

    28.09.2020

    Często słyszymy: prognoza pogody na następne 12 godzin, zarażonych jest kolejne 168 osób. Czy nie powinno być: prognoza pogody na następnych 12 godzin, zarażonych jest kolejnych 168 osób. Proszę o wyjaśnienie problemu. 

  • Dziwić się z zdziwić się

    27.09.2020

    Czy czasownika  dziwić się (czemuś, komuś) można używać w aspekcie dokonanym, np. w zdaniu  Luiza dopijała drugą filiżankę kawy, kiedy zdziwiła się samej sobie, że jej myśli krążą wokół takich spraw?

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego