odmiana

 
Podajemy rozstrzygnięcia wszelkich problemów związanych z odmianą słów: czy dane słowo w ogóle się odmienia, jak je odmieniać, czy ma liczbę mnogą, czy dopełniacz ma końcówkę ?u czy ?a, jak brzmi w czasie przyszłym, jaki jest jego wołacz.
  • Służew i Widzew
    15.01.2017
    Szanowni Państwo,
    czy można prosić o podanie pełnej odmiany nazw Służew i Widzew oraz o wyjaśnienie ewentualnej różnicy w odmianach tych nazw?

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • To otokoniumte otokonia, tych otokoniów
    14.01.2017
    Aktualnie piszę pracę dyplomową o otokoniach, a największy problem sprawia mi poprawna odmiana tego słowa.
    Otokonia (ang. otoconia), w dużym skrócie, to biominerały znajdujące się w błędniku błoniastym ssaków, dzięki którym możliwe jest określenie położenie ciała w przestrzeni.
    A pytanie mam takie: jeśli piszę, że zaobserwowano brak tych biominerałów... to brak otokoni czy otokonii?

    Pozdrawiam serdecznie
    Anna Paklerska
  • Stojan
    28.12.2016
    Jak brzmi dopełniacz słowa stojan (element silnika elektrycznego) – stojanu czy stojana?
  • Ta sea?
    27.12.2016
    Sea to starożytna hebrajska miara objętości ciał sypkich. Jaki rodzaj należy jej przypisać i który wzorzec deklinacyjny zastosować? Które z poniższych form uznać ‡ za poprawne?

    jedna sea czy jeden/jedno sea
    jedną seę czy jeden/jedno sea
    dwie see czy dwa sea
    dwóch seji czy dwóch sea?
  • Nazwy piw
    21.12.2016
    Mam pytanie o zasadę odmiany rzeczowników określających styl piwa: porter, pilzner, weizen itp. Jak brzmią dopełniacze liczby pojedynczej tych wyrazów? Porteru czy portera? Pilznera czy pilzneru? Weizena czy weizenu?
    Wszystkie wyrazy są najprawdopodobniej obcego pochodzenia i są oczywiście nieożywione, co by wskazywało na końcówkę -u, jednak używa się zazwyczaj końcówki -a. Proszę o wyjaśnienie jednoznaczne, jak należy odmieniać te wyrazy. Czy zachodzi w tych wyrazach uzus językowy?
  • Minima
    21.12.2016
    Szanowny Państwo,
    interesuje mnie odmiana synonimu robotnicy małej (minor) w terminologii myrmekologicznej – minima. Dopełniacz liczby mnogiej to minim?

    Pozdrawiam
    Czytelnik
  • Stało się (2)
    16.12.2016
    Szanowni Państwo,
    chciałem się odnieść do porady dotyczącej formy stanęło się. Otóż ja też ją czasem słyszę i myślę, że nie jest to ani przejęzyczenie, ani nieświadomy błąd, tylko celowy żart językowy. Widać żart ten wymyka się czasem spod kontroli, skoro może być odbierany niewłaściwie, tzn. na serio. Wydaje mi się, że tego typu zabawa językiem jest dziś dość modna. Czyżby bardziej niż kiedyś?

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Stało się
    2.12.2016
    Często spotykam się ze sformułowaniem stanęło się jako odpowiednik stało się. Przykłady: Co się stanęło? (zamiast: Co się stało?), Tak się stanęło, że zostałem bez pracy (zamiast: Tak się stało (= moje losy potoczyły się tak), że zostałem bez pracy).
    Czy jest to poprawne? Mnie osobiście te wyrażenia rażą i długo traktowałem je jako przejęzyczenie, ale spotykam się z tym zbyt często, aby mówić o nieśœwiadomym użyciu niewłaściwego wyrazu.
  • KośmiejaKośmiei
    27.11.2016
    Czy z jakichkolwiek powodów, można zastosować w dopełniaczu liczby pojedynczej końcówkę fleksyjną -ji zamiast -i w nazwiskach zakończonych na -ja po samogłosce, np. Kośmieja – Kośmieji?

    Z poważaniem
    K. Wojciechowska
  • Syklów, batów
    26.11.2016
    Jak brzmi dopełniacz liczby mnogiej słów sykl (dawna jednostka wagowo-pieniężna) i bat (dawna miara objętości)?
    Jeśli chodzi o sykl, to NSSP i Wielki słownik ortograficzny podają formę syklów, natomiast Praktyczny słownik współczesnej polszczyzny podaje dwie poprawne formy: sykli i syklów.
  • Stomil
    14.11.2016
    Chciałbym raz na zawsze rozwiać wątpliwości i rozwiązać wszelkie spory na temat odmiany (głównie chodzi o dopełniacz) nazwy klubu piłkarskiego Stomil Olsztyn. Wśród kibiców są dwa obozy: większy, który przywykł do odmiany Stomilu (analogicznie Real MadrytRealu Madryt), i mniejszy – Stomila (inspirując się Mrożkiem). W jaki sposób powinniśmy zatem pisać – piłkarze Stomilu czy piłkarze Stomila?

    Pozdrawiam serdecznie
    Marcin
  • Będę pisał czy będę pisać?
    14.11.2016
    Która forma jest poprawna: będę pisać czy będę pisał?
  • Scrabble
    13.11.2016
    Szanowni Państwo, czy scrabble w znaczeniu ‘siedmioliterowe słowo w grze scrabble’ należy odmieniać tak samo jak nazwę gry: mam scrabble, czy mam scrabble’a?

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Piespsu
    11.11.2016
    Bardzo proszę o wyjaśnienie nurtującej mnie kwestii: mówimy psu czy psowi?
    Może obie formy są poprawne?

    Pozdrawiam
    M. Michalik
  • Zjadł omlet czy zjadł omleta?
    2.11.2016
    Mam wątpliwość ze zdaniem z zeszytu do klasy pierwszej:
    Mama ma (w domyśle jednego) omleta
    czy
    Mama ma (jeden) omlet.

    Dzieci znają niewiele liter, mają uproszczone czytanki, ale czy powinno być omlet czy omleta, a może obydwie formy są poprawne?

    Bardzo dziękuję za odpowiedź, gdyż nurtuje mnie to od kilku dni.

    J. Marcinkiewicz
  • Dlaczego półtorej?
    31.10.2016
    Szanowni Państwo,
    ostatnio coraz częściej słyszy się formę półtorej roku zamiast półtora roku. Wydaje mi się, że nie jest to jedyny kontekst, w której liczebnik ten pojawia się błędnie w rodzaju żeńskim. Zastanawiałem się, z czego może to wynikać. Większość błędów daje się uzasadnić, np. pewną wygodą artykulacyjnąszłem zamiast szedłem itp. Czy można się dopatrzeć jakiegoś uzasadnienia w tym wypadku?

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Przypadki
    30.10.2016
    Czy zamiast wołacza (szczególnie jeżeli chodzi o imiona) można używać mianownika? Jak to jest, że wg badań celownik, a nie wołacz, jest najrzadziej używanym przypadkiem (tak podaje chociażby Wikipedia)?
  • Społem
    7.10.2016
    Szanowni Państwo,
    od niedawna mamy na osiedlu sklep sieci Społem, co przysparza mnie i moim domownikom drobnych problemów językowych. Robimy zakupy w społemie czy w społem? Idziemy do społema, społemu czy do społem?
    Bylibyśmy wdzięczni za pomoc w ustaleniu rodzaju i odmiany tego rzeczownika w znaczeniu 'sklep sieci Społem'.

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Przysechłszy i rozechłszy
    7.10.2016
    Szanowni Państwo,
    interesuje mnie, jak poprawnie utworzyć imiesłowy uprzednie od czasowników: rozeschnąć, przyschnąć, podeschnąć. Poprawnie utworzone będą: rozeschłszy, przyschłszy, podeschłszy, czy raczej: rozsechłszy, przysechłszy, podsechłszy?
    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik
  • Kobieta kierowca
    29.09.2016
    Szanowni Państwo,
    zastanawiam się nad poprawnością zdania W warszawskich autobusach widać coraz więcej pań kierowców. Czy można tak powiedzieć, czy może trzeba sobie poradzić inaczej, np. …więcej pań za kierownicą? A co ze zdaniem Kierowcami coraz częściej są kobiety? Ono chyba nie budzi zastrzeżeń.

    Z wyrazami szacunku
    Czytelnik

Zagraj z nami!

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego