nazwy własne

W tym miejscu znajdziesz wszystko, co chcesz lub powinieneś wiedzieć o nazwach własnych. Dowiesz się, które z nich piszemy małą literą, od których powstały przymiotniki a od których nie, czy od nazwy każdej miejscowości można utworzyć nazwę jej mieszkańca. Poznasz rozstrzygnięcia problemów związanych z nazwiskami i ich odmianą. A jeśli jakiejś odpowiedzi nie znajdziesz, możesz zadać pytanie naszym ekspertom.

  • Mieszkaniec miejscowości Wiry

    16.11.2023
    16.11.2023

    Jak nazywać mieszkańca Wir?

  • Imię Teo

    14.11.2023
    14.11.2023

    Dzień dobry,

    chciałabym prosić o opinię dotyczącą odmiany imienia Teo, jako zdrobnienia od imienia Teodor. Wiem, że większość językoznawców zaleca (pełne) imię Leo zostawiać nieodmienne, zgodnie ze słownikiem jako imię krótkie obce zakończone na -o. Nie jestem pewna, czy przy Teo jako zdrobnieniu również zastosować tę zasadę i zostawiać nieodmienne, czy jednak odmieniać? Tylko jeśli odmieniać, to jak (zwłaszcza w narzędniku i miejscowniku)? Z góry dziękuję za pomoc!

  • wybudowanie

    12.11.2023
    15.10.2023

    Kilkakrotnie napotkałam w północnej Polsce (Kaszuby) nazwy miejscowości złożone z wyrażeniem „Wybudowanie”. Skąd ono się wzięło w tych nazwach?

    Jak nazwać w nazwach miejscowości dopełnienie przymiotnikowe? dzierżawcze? określające lokalną przynależność miejscowości: „Gdański” w „Starogard Gdański”, „Lubelski” w „Janów Lubelski”?

    Serdecznie pozdrawiam

  • Nazwiska kobiet zakończone na -a

    9.11.2023
    9.11.2023

    Dzień dobry, mam pytanie, jak prawidłowo odmienić nazwisko Żmuda-Trzebiatowska. W szczególności chodzi o odmianę pierwszego członu.

    Dziękuję za odpowiedź.

    Pozdrawiam

  • Wuhłedar

    8.11.2023
    8.11.2023

    Szanowni Państwo,

    jak wymawiać i zapisywać nazwę ukraińskiego miasta Вугледар. Z zasad transkrypcji i transliteracji na pwn.pl oraz wymowy sugerowanej przez translator google wynika, że po ukraińsku ta nazwa brzmi Wuhłedar (dźwięczne h, akcent na drugą sylabę), a po rosyjsku Wugliedar (akcent na ostatnią sylabę). Jednak mieszkańcy tego miasta i osoby, które tam bywają, stosują wymowę mieszaną: Wugledar (z akcentem na drugą sylabę), co zapewne wynika z realiów etnicznych tego miasta (obwód doniecki). Dodam, że nazwy nie ma w Wykazie polskich nazw geograficznych.

  • Nazwa firmowa Bytom

    6.11.2023
    6.11.2023

    Dzień dobry, jak prawidłowo odmienia się nazwę marki „Bytom”? Czy odmiana jest tożsama z odmianą nazwy miasta Bytom? Czy powinno się mówić: „mam ubrania z Bytomia”, czy raczej „z Bytoma”? Pozdrawiam i z góry dziękuję za odpowiedź

  • Tytuły ścieżek dydaktycznych

    25.10.2023
    25.10.2023

    Dzień dobry,

    chciałbym zapytać, jak należy zapisywać wyrażenie „ścieżka dydaktyczna piaskowego gacka” jako nazwę ścieżki dydaktycznej? Gdzie należałoby użyć wielkich liter?

  • Mocio

    21.10.2023
    14.10.2023

    Dzień dobry,

    chciałbym zapytać o zdrobnienie imienia „Mocio”, od jakiego imienia pochodziło?

    Można je znaleźć np. wielokrotnie w książce „Wspomnienia kadeckie w listach jenerała Alexandra Hauke”:

    „Dzieci znoszą mi stosy zeszytów do przejrzenia i liniowania, następuje czytanie i deklamacya, potem rozpoczynam dictando Ludwisiowi i Celusi; mały Mocio pisze przez ten czas kaligrafią, dalej idą rysunki”.

  • Chochołowska

    13.10.2023
    13.10.2023

    Szanowni Eksperci,

    w Mińsku Mazowieckim jest ulica Chochołowska, która prowadzi w kierunku wsi Chochół i stąd zapewne wzięła się jej nazwa. Mam jednak wątpliwości, czy odpowiedni przymiotnik utworzono poprawnie – kojarzy mi się raczej z Chochołowem. Bardzo proszę o opinię.

    Z wyrazami szacunku

    Piotr Michałowski

  • Łotwa

    13.10.2023
    13.10.2023

    Czy znana jest etymologia nazwy Łotwa? Zawsze ciekawiło mnie to, że w niemal każdym innym języku nazwa tego kraju wywodzi się albo z łacińskiego „Lettonia” albo z łotewskiego „Latvija”. Najbliższy sąsiad Łotwy ma blisko brzmiącą nazwę „Lietuva”, w naszym języku wymawiany jako „Litwa”. Idąc tym przykładem, dlaczego Łotwa nie nazywa się „Latwia”?

  • skwer im. Pierwszych Mieszkańców

    9.10.2023
    9.10.2023

    Dzień dobry, jak będzie prawidłowo brzmiał napis na tablicy: Skwer im. Pierwszych Mieszkańców czy skwer im. Pierwszych Mieszkańców?

  • Sonel w dopełniaczu

    4.10.2023
    4.10.2023

    Dzień dobry,

    jak brzmi dopełniacz od nazwy firmy "Sonel"? Czy - analogicznie do "personel" - "Sonelu", czy może - jak mówi większość moich współpracowników - "Sonela"? Powiemy: "nowe mierniki Sonelu", czy może: "nowe mierniki Sonela"?

    Z góry dziękuję za wyjaśnienie tematu.

    Pozdrawiam

    Justyna Lembryk

  • Wyspy Magdaleny

    3.10.2023
    3.10.2023

    Dzień dobry,

    chodzi mi o nazwę geograficzną Wyspy Magdaleny.

    Jaki jest jej źródłosłów? Czy są to wyspy jakiejś jednej Magdaleny, czy dlatego że jest ich kilka, czyli te Magdaleny?

    Z poważaniem,

    Krzysztof

  • ulica Tramwajarzy Warszawskich

    2.10.2023
    2.10.2023

    Dzień dobry. Która forma nazwy ulicy byłaby lepsza: ulica Warszawskich Tramwajarzy czy ulica Tramwajarzy Warszawskich?

  • Szeregujemy alfabetycznie nazwisko dwuczłonowe

    28.09.2023
    28.09.2023

    Witam serdecznie.

    Jestem nauczycielem i mam pewną wątpliwość podczas wpisywania do dziennika nazwisk w porządku alfabetycznym : nazwisko dwuczłonowe np. Wojnowicz - Antonowicz Wojciech należy wpisać wśród nazwisk na literę „W” czy wśród nazwisk na literę „A”?

    Bardzo dziękuję za odpowiedź.

  • Bachmin

    27.09.2023
    27.09.2023

    Czy istnieje lub istniała kiedykolwiek w Polsce wieś pod nazwą Bachmin?

  • Nazwisko Piłsudski

    26.09.2023
    26.09.2023

    Nazwisko „Piłsudski” wymawiane jest powszechnie jako „Piułsucki”. Chodzi mi o początek wyrazu, bo ostatnia sylaba to, zapewne, jakaś pozostałość ze starej pisowni nazwiska rodowego, ale też jestem ciekaw czy tak było. Dlaczego „P i u ł”? Czy to świadome/nieświadome unikanie niestosownego skojarzenia, gdy mowa o Józefie Piłsudskim? I jeszcze jedno. Nie znalazłem na tym portalu wcześniejszego wyjaśnienia tej sprawy. Nikt się tym nie interesował wcześniej?

  • Nazwa organu Starostwa Powiatowego w Pucku

    24.09.2023
    22.09.2023

    Szanowni Państwo,

    jestem mieszkańcem powiatu puckiego w województwie pomorskim. Jednym z organów Starostwa Powiatowego w Pucku jest: Zarząd Drogowy dla Powiatu Puckiego i Wejherowskiego. Czy właściwe i dopuszczalne jest użycie w tej nazwie słowa „Powiatu”? Czy prawidłowe powinno być tutaj użycie słowa „Powiatów”? Powiat pucki i wejherowski w Polsce nie istnieje.

    Z poważaniem

  • Przymiotnik od nazwiska Dali

    8.07.2023
    8.07.2023

    Jak brzmi przymiotnik od nazwiska (Salvador) Dali? Dalijski? Dalowski?

    Pozdrawiam serdecznie

    Dorota

  • Peryfrastyczne określenia miast

    6.07.2023
    6.07.2023

    Czy określenia w stylu Miasto Świateł należy pisać dużą literą?

Przeglądaj słowniki
Przeglądaj Słownik języka polskiego
Przeglądaj Wielki słownik ortograficzny
Przeglądaj Słownik języka polskiego pod red. W. Doroszewskiego